Lista polecanych reportaży

Listę polecanych przez nas reportaży w formacie pdf znajdziecie tutaj: lista lektur

Lista nie zawiera wszystkich reportaży, które pojawią się na stronie i/lub facebooku: to raczej podstawowa wersja, którą sukcesywnie uzupełniamy.

WYBRANE KSIĄŻKI PATRONA NAGRODY:

„Busz po polsku” – zbiór reportaży w całości poświęconych Polsce. Bohaterami są m.in. dwie Niemki uciekające z domu starców w Szczytnie, robotnicy sezonowi, nauczyciel historii, studenci wyrzuceni z uczelni, flisak, którym zachwycą się miejscy intelektualiści, 23-letni słuchacz SGPiS – rekordzista świata w rzucie dyskiem, nieziemsko piękna dziewczyna imieniem Danka, grupa górników wiozących ciało kolegi na pogrzeb. [na podstawie opisu wydawcy]

„Imperium”  – Uchwycony w pełnych znaczeń przybliżeniach i detalu proces rozpadu Związku Radzieckiego – ostatniego imperium kończącego się stulecia. [opis wydawcy]  Reportaż składa się z trzech części: opisu podróży po Związku Radzieckim lat 50.-60.; relacji z podróży po rozpadającym się już imperium sowieckim w latach 1989-1991 oraz podsumowania, którego forma jest odbiciem tematu książki: dezintegracji wielkiego organizmu państwowego.

„Heban”  – pierwsza z cyklu książek podsumowujących planowanych przez pisarza, tym razem z wypraw na kontynent afrykański u progu XXI wieku; „reportaż, który dzieje się równocześnie we współczesności i przeszłości (…) przedstawienie historii w jej dynamicznej przemianie” (Ryszard Kapuściński). Reportaż o antagonizmach w jednostce i w świecie, o nieprzetłumaczalności kultury i uniwersalizmie, o naturze ludzkiej i naturze ludzkości. [na podstawie ]

 „Chrystus z karabinem na ramieniu” – zbiór reportaży z Afryki, Bliskiego Wschodu i Ameryki Łacińskiej, o którym sam autor mówił: „To jest książka o ruchach partyzanckich, działających w końcu lat 60., z którymi miałem możność się zetknąć i które miałem możność obserwować. Tytuł książki jest związany z postacią kolumbijskiego księdza, żyjącego wśród biednych latynoamerykańskiego chłopstwa, który w sutannie, z karabinem poszedł walczyć do oddziału partyzanckiego w Kolumbii i zginął”. [źródło: opis wydawcy]

„Jeszcze dzień życia”  – książka, w której Kapuściński z dziennikarza staje się pisarzem i z której pochodzi motto tegorocznej edycji Nagrody: confusão. Reporter relacjonuje przebieg wojny wyzwoleńczej w Angoli w roku 1973. „Jeszcze dzień życia” jest książką bardzo osobistą. Nie o wojnie, (…) tylko o zagubieniu, o niewiadomej, o niepewności, co się z tobą stanie. Były tam takie sytuacje, że człowiek właściwie wiedział, że nie będzie już żył. I każdego dnia mówiło się z ulgą: – O, jeszcze jeden dzień z życia mam za sobą, jeszcze jeden mnie czeka. Ale już nie więcej”. [źródło cytatu: kapuscinski.info]

„Szachinszach” – obraz upadku reżimu szacha Iranu Mohammeda Rezy Pahlaviego, pełen aluzji do sytuacji ówczesnej Polski i przeciwstawiający bezmyślnie wprowadzaną „nowoczesność” oraz opór nieufnego społeczeństwa, znajdujący oparcie w religii.

Cesarz”  – studium władzy ujęte w literacką formę. Pełen ironii opis Etiopii i dworu cesarskiego Haile Selassie za czasów monarchii konstytucyjnej, obalonej przez rewolucję. Opowieść o tym, jak władza demoralizuje jednostki, wykoślawia tory myślenia, wykrzywia i zawęża perspektywę.

(lista zostanie uzupełniona na facebooku i/lub stronie internetowej konkursu)

 

REPORTAŻE Z PODZIAŁEM NA KATEGORIE

EDUKACJA

„Podstawówka ze szklanymi drzwiami” Karolina Tatarzyńska przygląda się szkole, w której nie ma dzwonków, zamiast jedynki dzieci dostają ocenę „jeszcze nie” i obowiązuje zakaz narzekania.

„Podstawówka ze szklanymi drzwiami” Karolina Tatarzyńska

Oni robią polską wersję Khana” Aleksander Pezda opisuje, jak popularny kanał edukacyjny „Khan Academy”, który przebojem zdobywa Internet, za sprawą tłumaczenia na język polski zdobywa popularność nad Wisłą.

„Oni robią polską wersję Khana” Aleksander Pezda

Zimny chów po norwesku” Tomasz Maćkowiak przedstawia – okiem ojca – przedszkole w Norwegii, w którym dzieci cały czas spędzają na świeżym powietrzu: niezależnie od pogody i pory roku

„Zimny chów po norwesku” Tomasz Maćkowiak

„Marzenia i łzy” – w serii Czas na dokument Telewizji Polskiej, reż. Chao Gon: dokument o szanghajskiej szkole gimnastycznej, kształcącej sportowców światowej klasy. Dzieci zaczynają wyczerpujące treningi już w wieku przedszkolnym.

Projekt: Landfill Harmonic, Khan Academy

 

KULTURA

„Sól ziemi” reż. Juliano Ribeiro Salgado, Wim Wenders; Film dokumentalno-biograficzny o Sebastiao Salgado: fotografie społecznym -kronikarzu ludzkiego cierpienia, który po utracie wiary w sens pracy reportera odnalazł siłę w fotografii przyrody. Film o fotografii, powinnościach reportażu i nadziei.

 „Ostatni nomadzi” reż. Raul de la Fuente Muzyczny film drogi o podróży dwóch Basków od Maroka, Laponii, przez Mongolię po Indie; dowód na to, że muzyka to doskonałe medium i narzędzie do porozumiewania się ponad podziałami i kulturami [opis NInA]

 „Ostatni nomadzi” Raul de la Fuente

„Wideokracja” reż. Erik Gandini: smutny portret kultury medialnej i włoskiego społeczeństwa, w którym rząd dusz sprawowany jest przez media skupione w ręku jednego człowieka – byłego włoskiego premiera

„Wideokracja” Erik Gandini

„Chłopczyce z Kabulu” Jenny Nordberg przygląda się, jak i dlaczego w jednym ze społeczeństw o najbardziej restrykcyjnym rozdziale płci, mógł wykształcić się zwyczaj przebierania dziewczynek za chłopców.

 „Lo i stało się! Zaduma nad światem w sieci” reż. Werner Herzog: podszyte ciepłą ironią spojrzenie na współczesność po rewolucji cyfrowej. Oprócz wielkich pytań (gdzie zaczyna i kończy się człowiek?), reżyser pochyla się nad zagadnieniami przyziemnymi (Internet rzeczy).

Martwa dolina” Frank Westerman – 21 sierpnia 1983r, Kamerun, dolina na północnym-wschodzie kraju: w ciągu jednej nocy ginie cała społeczność oraz zwierzęta, w tym nawet owady. Strat materialnych brak. Westerman wertuje raporty naukowców i słucha opowieści mieszkańców. To książka o tym, jak widzimy zdarzenia i tworzymy rzeczywistość, o tym „[w] jaki sposób słowa i obrazy przekształcają fakty i przeradzają się w mity? Jak rodzą się historie?” [z opisu wydawcy]

projekt: Trzy sztuki w Antarktyce, Polskie Radio Trójka: muzyk, filmowiec i fotograf wyruszają w rejs jachtem żaglowym na Antarktydę, aby we właściwej im dziedzinie sztuki oddać towarzyszące wyprawie wrażenia

 

EKOLOGIA I NATURA

„Więcej niż miód” reż. Marcus Imhoof: dokument o związku człowieka z pszczołami, przemyśle pszczelarskim i niezwykłej współzależności owadów i ludzi.

„12 srok za ogon” Stanisław Łubieński, wyd. Czarne: reportaż zamiłowanego ornitologa-humanisty inspirujący do lokalnych działań na rzecz ochrony ptaków

„Leśna mafia. Szwedzki thriller ekologiczny” Maciej Zaremba Bielawski, wyd. Agora; reportaż ze Szwecji o nielegalnych powiązaniach koncernów drzewnych i administracji publicznej, o naiwnej walce ludzi przeciw karczowiskom, ale przede wszystkim o racjonalizmie, który wcale nie jest racjonalny.[opis wydawcy]

Wyprawa na koniec świata” – Daniel Dencik: Załoga składająca się z naukowców, myślicieli i artystów wyrusza na niezwykłą ekspedycję do podnóża masywu północno-wschodniej Grenlandii. Podróż staje się przyczynkiem do rozważań o naturze świata. [opis NInA]

Wyprawa na koniec świata” Daniel Dencik

„Chmury zbierają się nad żabim rajem” – reportaż Hanny Wilczyńskiej-Toczko o gdańskim osiedlu, którego mieszkańcy od pół wieku przenoszą żaby ze skarpy do pobliskiego stawu [opis PRIII]

„Chmury zbierają się nad żabim rajem” Hanna Wilczyńska-Toczko

„Droga 816”Michał Książek – reportaż poetycki, na którym uczyć się można koncepcji defamiliaryzacji Szkłowskiego. Sztuka patrzenia, w której człowiek jest zarazem częścią świata przyrodniczego i osobliwością natury. Jak wszystkie stworzenia.

 

ZDROWIE I SPORT

„Dopóki walczysz, wygrywasz” reportaż Jana Kasi (Polskie Radio Program III) o najgorszej drużynie w Polsce, która przegrywa wszystkie mecze, a jedyny wygrany unieważniają jej władze piłkarskie; reportaż o sile pasji i roli sportu [opis na podstawie: PRIII]

„Dopóki walczysz, wygrywasz” Jan Kasia

„Wszystko za Everest” reportaż Jona Krakauera (wyd. Czarne oraz wyd. Prószyński i S-ka) o nieszczęśliwej wyprawie na Mount Everest z 1996 roku, komercjalizacji ekspedycji górskich oraz granicach odwagi i poświęceń w imię celu.

Daj mi to” reż. Andrzej Titkow : Titkow dokumentuje turnus psychoterapeutyczny, gdzie spotykają się różni ludzie i różne historie. Odmienne problemy i życiowe niedobory, uniwersalne ludzkie potrzeby i dążenia.

„Daj mi to” Andrzej Titkow

Siedem kobiet w różnym wieku” – krótkometrażowy dokument Krzysztofa Kieślowskiego przedstawia portrety siedmiu baletnic, od małej dziewczynki po doświadczoną instruktorkę. Opowieść o wieloletnim przygotowaniu do krótkiej kariery, chwilach tryumfu i rezygnacji. [opis NInA]

„Siedem kobiet w różnym wieku” Krzysztof Kieślowski

„Nasza klątwa” reż. Tomasz Śliwiński: Osobista wypowiedź reżysera, który wraz z żoną musi zmierzyć się z bardzo rzadką, nieuleczalną chorobą ich nowonarodzonego dziecka – Klątwą Ondyny. Chorzy podczas snu przestają oddychać i wymagają dożywotniego wspomagania przez respirator. [opis: leoblog]

Cały film dostępny tutaj: „Nasza klątwa” Tomasz Śliwiński

„Zabijali we mnie Heidi” Angelika Kuźniak – reportaż o dopingu podawanym sportsmenkom w NRD bez ich wiedzy. Ceną za spektakularne sukcesy jest wyniszczenie psychofizyczne, problemy z tożsamością, niepokój o jutro. W systemie wspieranym przez dyrektywy państwowe, lekarzy, trenerów, człowiek nie jest wartością: jest nią wynik.

„Zabijali we mnie Heidi” Angelika Kuźniak

PRZESTRZEŃ MIEJSKA

Zmiany w Bogocie („Bogota Change”) reż.  Andreas Dalsgaard – W jednym z najbardziej niebezpiecznych miast świata mimowie zaczynają kierować ruchem drogowym, a burmistrz w stroju superbohatera sprząta ulice. Najdziwniejsze jest jednak to, że  to działa. Dokument o nieszablonowym podejściu do polityki i organizmu miasta: o przemianach zafundowanych jednej z najniebezpieczniejszych aglomeracji świata przez dwóch burmistrzów-wizjonerów: Antanasa Mockusa oraz Enrique Peñalosę.

„Źle urodzone. Reportaże o architekturze PRL” Filip Springer, wyd. Karakter : Reportaż o ikonach architektury modernistycznej czasów PRL-u. Zdaniem jednych  –  budynkach zasługujących na podziw i uznanie,  zdaniem innych – ohydnych komunistycznych baraków, które należy zrównać z ziemią. Opowieść  nie tylko o przedziwnych losach budynków, ale też o ich twórcach. [opis wydawcy]

Fotoreportaż: Wrocław – wejście od podwórza:  fotoreportaż dokumentujący artystyczny  projekt wykorzystania przestrzeni podwórek do integracji społeczności. „Wrocław – wejście od podwórza”

 „Detroit. Sekcja zwłok Ameryki” Charlie LeDuff: Detroit – niegdyś w amerykańskiej awangardzie, słynące z wielkiego przemysłu, nowatorskich rozwiązań, śmiałych biznesmenów (…) – dziś jest stolicą bezrobocia, nędzy i przestępczości. Charlie LeDuff (…) próbuje zrozumieć, co stało się przyczyną upadku jednego z najbogatszych kiedyś miast Ameryki. [opis wydawcy]

„Delhi” Rana Dasgupta Delhi to nie tylko literacki portret jednego z najszybciej rozwijających się miast, ale także błyskotliwa analiza rozwoju i przyszłości globalnego kapitalizmu [opis wydawcy] „(…) w lustrze Delhi przejrzeć się może niejedno miasto naszej epoki, która zapomniała, że nie można jedynie brać.” [Olga Stanisławska]

Projekt: Miasto Archipelag: reporterski projekt odkrywający na nowo byłe miasta wojewódzkie

*Lektury dodatkowe: ”Obraz miasta” Kevin Lynch

 

SPOŁECZEŃSTWO OBYWATELSKIE

 „Arka Jacoba” –  fotoreportaż Joanny Strzałko ( „Duży Format”) o maturzyście z Berlina, który zebrał 290 tys. zł, kupił statek i ocalił od śmierci na morzu już 3 tysiące osób [opis DF]

„CitizenFour” – reż. Laura Piotras – dokument o Edwardzie Snowdenie: sygnaliście ze Stanów Zjednoczonych, który ujawnił bezprawną masową inwigilację cyfrową obywateli w USA i poza Stanami

„Jak to się robi” reż. Marcel Łoziński – smutny dokument o marketingu politycznym: reżyser przygląda się pracy Piotra Tymochowicza: doradcy medialnego, który postanowił udowodnić, że z każdego człowieka może zrobić polityka

*Yesmeni naprawiają świat – dokument poświęcony niekonwencjonalnej działalności dwóch alterglobalistów, Andy’ego Bichlbauma i Mike’a Bonanno, którzy – poprzez swoje prowokacje wymierzone w wielkie korporacje i rządy – kwestionują normy i dogmaty postępowania, stawiając pytania o granice ludzkiej chciwości [opis na podstawie: NInA]

„Yesmeni naprawiają świat” Andy Bichlbaum, Mike Bonnano

 „Żeby nie było śladów”: Cezary Łazarewicz odtwarza kulisy jednej z najgłośniejszych zbrodni lat 80. PRL-u: sprawę pobicia Grzegorza Przemyka, pokazując cynizm i wyrachowaną grę władz komunistycznych, a także bezradność władz III RP. „Ta ponadczasowa książka mówi o wciąż nierozstrzygniętej walce z siłami, które dążą do zawłaszczenia prawdy i prawa w imieniu grupy rządzącej.” [Tadeusz Sobolewski]

 „Solidarność według kobiet” reż. Marta Dzido: film o roli kobiet w solidarnościowej opozycji i tworzeniu ruchu oporu. Urodzona w 1981roku reżyserka zastanawia się, dlaczego wysiłek „drugiej płci” niknie w mroku – współczesnych przecież – dziejów i próbuje „odzyskać dla kobiet miejsce w narracji historycznej” [ cytat z opisu dystrybutora]. Cały film dostępny: „Solidarność według kobiet” Marta Dzido

SPOŁECZNOŚĆ LOKALNA

„Przyjęli nas jak normalnych ludzi. W Dobrej Kawiarni pracują osoby z niepełnosprawnością intelektualną” Stanisław Zasada odwiedza poznańską kawiarnię odpowiedzialną społecznie

„Przyjęli nas jak normalnych ludzi” Stanisław Zasada

Wyjątkowy hotel nad morzem” Grażyna Wielowieyska – reportaż o hotelu w Gdańsku, w którym pracują wychowankowie z trójmiejskich placówek opiekuńczo- wychowawczych. [opis PRIII]

„Wyjątkowy hotel nad morzem” Grażyna Wielowieyska

„Nieobcy. 21 historii żeby się nie bać” : polscy pisarze łączą siły i w zbiorze reportaży pokazują różne oblicza pozornej obcości. Dochód ze sprzedaży książki  przeznaczony jest na pomoc ofiarom konfliktu w Syrii.

„Decrescendo” reż. Marty Minorowicz: opowieść o rodzącej się przyjaźni między Tomkiem, młodym psychologiem i muzykiem, a jego pacjentami z domu starości. [opis dystrybutora]

„Decrescendo” Marta Minorowicz

 „Diabeł i tabliczka czekolady” Paweł Piotr Reszka

Zbiór reportaży, w którym mieści się wszystko: codzienność i wzniosłość , czułość i nienawiść, śmieszność i groza.

„Jesteśmy coraz fajniejsi. Emeryci wchodzą w wolontariat” reportaż Magdaleny Szwarc o aktywności społecznej, sportowej, artystycznej – i wolontariacie podejmowanym już na emeryturze.

„Jesteśmy coraz fajniejsi. Emeryci wchodzą w wolontariat” Magdalena Szwarc

„Wszystko jest możliwe” reż. Lidia Duda: Dokument o Teresie, która w wieku 62 lat pakuje plecak, zabiera kilka rzeczy na sprzedaż i autostopem dojeżdża do Szwecji. Zmiana wejdzie w życie Teresy na stałe. Reportaż o tym, że najtrudniejsze do pokonania granice to te w nas samych – ale także o dojrzałości, stracie i niezgodzie na z góry wyznaczony los. Cały dokument dostępny tutaj: „Wszystko jest możliwe” Lidia Duda

 „Najlepsze buty na świecie” Michał Olszewski –zbiór 23 reportaży z Polski lat 2003-2014. Piotr Mitzner pisze: „są to reportaże katastroficzne, ale są one też interwencyjne. Można przecież coś w tym świecie zmienić i, jak wynika z autorskiego postscriptum, czasem się udaje.”

 „Życie to za mało. Notatki o stracie i poszukiwaniu nadziei” Iza Michalewicz – „24 reportaże o ludziach, którym ziemia obsunęła się pod nogami. Jak żyć z utratą honoru? Z perspektywą przedwczesnej śmierci? Z utratą wiary w drugiego człowieka? W sprawiedliwość, we własną wartość? Niektórzy godzą się z losem. Inni próbują go oszukać. Jeszcze inni walczą albo próbują się na życiu zemścić. Prawie wszyscy szukają sensu.” [Maciej Zaremba Bielawski]

„Serce narodu koło przystanku”: Włodzimierz Nowak poprzez jednostkowe historie opisuje „Polskę niewarszawską”. Oddaje głos niesłyszanym: ludziom wykluczonym, złamanym, wyrzuconym poza nawias. Jak Ryszard Kapuściński, „oddaje głos ubogim”.

„Bolało jeszcze bardziej” Lidia Ostałowska – dwanaście historii z polskich miast i miasteczek: Wrotnowa, łódzkich Bałut, Białej Podlaskiej. Historie z Polski B, które prezentują społeczne tło pogmatwanych ludzkich historii życia i składają się na obraz naszego kraju. Zwierciadło dla naszej wrażliwości na drugiego człowieka.

INNE:

„Głód” Martin Caparrós – reportaż totalny; próba opisu zjawiska głodu na świecie – wraz z jego przyczynami i lokalną specyfiką. Ta książka „to pytanie o moralne podstawy naszego świata i o możliwość nowej, globalnej idei, która zmieniłaby los „ludzkości”” [Olga Stanisławska]

„Wielki przypływ” Jarosław Mikołajewski – opowieść o Lampedusie i jej mieszkańcach – lekarzu, księdzu, miejscowym artyście, opiekunce żółwi, profesorze, który kopiuje obrazy Caravaggia – którzy na co dzień obcują z tragedią ludzi przychodzących z morza. Lampedusa jest kroplą, w której skupiona jest jak w soczewce współczesna Europa i problemy, z którymi musi się zmierzyć. [opis wydawcy]

„W cieniu świętej księgi” Arto Halonen, Kevin Frazier – ta książka to pytanie o etykę wielkiego biznesu. Turkmenistan jest w czołówce listy państw najbrutalniej łamiących prawa człowieka, ale to też kraj o bogatych złożach gazu. O dostęp do niego zabiegają rządy i korporacje. Czy państwa Zachodu tracą zdolność do kontrolowania międzynarodowego biznesu? Czy przyszłość należy do dyktatorów i wielkich korporacji pracujących wspólnie dla zwiększenia wzajemnych wpływów? [na podstawie opisu wydawcy]

*** ”Obrazki z Drezna, obrazki z Syrii” – reportaż Anny Firgolskiej, który zwyciężył w konkursie im. Wandy Dybalskiej. Jak Europa przyjmuje uchodźców? Z czym spotykają się uciekinierzy, przez co muszą przejść, zanim dotrą do „Ziemi Obiecanej”?

„Obrazki z Drezna, obrazki z Syrii” Anna Firgolska

***”Stasiu to nam z nieba spadł” Weronika Sielicka: reportaż o odnalezionej po latach młodzieńczej miłości

„Stasiu to nam z nieba spadł” Weronika Sielicka

Blog na WordPress.com.

Up ↑

%d blogerów lubi to: